Ekipman kritiklik analizi ve bakım önceliği

Neden önemli

Bakım ekibinin önündeki işler yalnız arıza dakikasına göre sıralandığında uzun duran ekipman her zaman ilk sıraya gelir. Oysa bir makinenin durması, müşteriye gönderilecek ürünün aynı ölçüde azalması anlamına gelmez. Akışın kısıtında kaybedilen süre başka yerdeki boş kapasiteyle tamamlanamayabilir. Aynı işi karşılayabilen hazır bir yedeği bulunan ekipmanda ise yerel duruş sürerken sistem çıkışı korunabilir. Ekipman kritiklik analizi bu farkı görünür kılar. Analiz, arızanın nedenini bulma çalışmasının yerine geçmez; hangi sonuçlara önce müdahale edilmesi gerektiğini açıklar. Öncelik kararı hem teknik bulguya hem akışın o andaki durumuna dayanır.

Kritiklik, yalnız üretim miktarını ifade etmez. Güvenlik kusuru, ürünün uygunluğunu bozan arıza, kısıtın beslenememesi ve yedek kaynağın kullanılamaması ayrı sonuçlardır. Bunları tek puanda toplamak bazı karşılaştırmaları kolaylaştırabilir; fakat yüksek üretim puanı düşük güvenlik puanını telafi etmez. Güvenli çalışma koşulu sağlanmıyorsa uygun durdurma ve yetkili değerlendirme gerekir. Bir listenin sayısal görünmesi, içindeki değiş tokuşların kabul edilebilir olduğunu göstermez. Önce ertelenemeyen koşullar belirlenir, sonra kalan uygulanabilir işler arasında kaynak sırası oluşturulur. Kararı veren kişi hangi bilginin gözlem, hangisinin varsayım olduğunu ayırmalıdır.

M9’da kullanılan altı büyük kayıp burada yeniden sınıflandırılmaz. Aynı duruşu başka adla tekrar toplamaya gerek yoktur. Mevcut kayıp kaydına ekipman, olay zamanı, etkilenen ürün, kısıt ilişkisi ve yedek durumu eklenir. Böylece kaybın türü korunurken bakım önceliği için yeni bir bakış elde edilir. Örneğin arıza süresi kayıtlı olabilir; ancak o sırada sonraki işlemin stokla çalışıp çalışmadığı bilinmiyorsa sistem kaybı henüz kesin değildir. Eksik akış bilgisi, arıza kaydını silme gerekçesi olmaz. Yerel olay doğrulanmış, sistem sonucu araştırılıyor biçiminde iki ayrı bilgi tutulur.

Kritiklik zaman içinde değişebilir. Ürün karışımı, talep, bakım penceresi ve kullanılabilir yedek kapasite aynı kalmayabilir. Dün yedeğiyle çalışabilen bir işlem, bugün yedeği başka ürüne ayrıldığı için kısıtı durdurabilir. Bu nedenle ekipmanın değişmez bir etiketiyle günlük iş sırası birbirinden ayrılır. Yapısal kritiklik daha uzun dönemli önlem, parça ve beceri gereğini gösterir. Günlük öncelik ise açık işlerin mevcut koşullarda hangi sırayla yapılacağını belirler. İkisi birlikte kullanıldığında sürekli yangın söndürmek yerine tekrar eden etkilerin önüne geçmek mümkün olur. Sonuç, yalnız renkli bir liste değil, gerekçesi izlenebilen bakım kararıdır.

Öncelik toplantısında bakım, üretim ve kalite sorumlularının aynı olayı farklı sonuçlarla görmesi olağandır. Bakım açısından işin teknik zorluğu, üretim açısından teslim açığı, kalite açısından uygunluğu belirsiz ürün önem taşıyabilir. Bu bakışları tek sözcüklük bir acil etiketi altında toplamak gerekçeyi kaybettirir. Ortak kayıt, hangi koşulun hangi kararı değiştirdiğini açıklar. Örneğin parça hazır değilse ilk iş onarım değil, güvenli durumun korunması ve parçanın sağlanması olabilir. Böyle bir karar kritik ekipmanı önemsiz saymak değildir. Uygulanabilir müdahaleyle gerekli hazırlığı doğru sıraya koymaktır. Önceliği belirleyen kanıt görünür olduğunda vardiya devrinde kararın neden alındığı korunur; yeni sorumlu aynı değerlendirmeyi baştan tahmin etmek zorunda kalmaz. Analiz böylece ortak çalışma bilgisini kişisel hafızadan çıkarır.

Formül