Teslim süresi ve Little yasası: ara stoktan hesaplama
Bir cümlede
Uyumlu kapsam ve yeterli ortalama verisiyle teslim süresi, ortalama süreç içi stokun (WIP) ortalama çıkış hızına bölünmesiyle bulunur.
Bu dersin sonunda
- Giriş, çıkış ve ürün kümesini tanımlayarak stok dengesini kurmak.
- Farklı uzunluktaki stok gözlemlerinden zaman ağırlıklı ortalama hesaplamak.
- Aynı zaman tabanındaki stok, hız ve süre ilişkisini ara sonuçlarıyla çözmek.
- Kararsız dönem ve sınır etkileri nedeniyle güvenilir süre çıkarılamayan veriyi ayırmak.
- Stok azaltma seçeneğini çıkış hızının korunması koşuluyla değerlendirmek.
Neden önemli
Teslim süresi, ürünün tanımlı bir giriş olayından tanımlı bir çıkış olayına kadar geçirdiği toplam zamandır. İşlenirken, taşınırken, kontroldeyken ve beklerken geçen süre bu sınıra giriyorsa hesaba katılır. Siparişin alınmasından müşteriye ulaşmasına kadar geçen süre ile ilk işlemden son kontrole kadar geçen süre aynı değildir. İkisi de yararlı olabilir; ancak aynı adla karşılaştırılmamalıdır. Burada teslim süresi denildiğinde hangi sınırın kullanıldığı mutlaka yazılır. Çevrim bir işin tekrar aralığını, teslim süresi ise ürünün seçilmiş sistemde kalışını anlatır. Kısa çevrimli bir akışta uzun beklemeler bulunabilir.
Süreç içi stok, seçilen sınırlar arasında bulunan bütün ürünleri kapsar. Yalnız yerde bekleyen kasalar değil; işlemde, taşımada ve kontrolde bulunan ürünler de sayılır. Aynı ürün yeniden işlendiğinde yeni bir ürün gibi girişe eklenmez. Stok fotoğrafı belirli bir anı, ortalama stok ise belirli bir dönemin bütününü temsil eder. Sabah ve akşam aynı stok sayılmış olması gün içinde stokun aynı kaldığını göstermez. Ürünlerin hangi aralıklarla ve ne kadar süreyle içeride bulunduğu bilinmeden iki uç değerin ortalamasına güvenmek risklidir. Stok hesabı zaman boyunca ağırlıklandırılmalıdır.
Little yasası, uygun kapsam ve uzun dönem ortalamaları altında ortalama stok, ortalama çıkış hızı ve ortalama kalış süresini ilişkilendirir. Kullanışlı olması, her kısa tabloya koşulsuz uygulanabileceği anlamına gelmez. Hızlı dolan veya boşalan bir sistemin tek dönem oranı, tamamlanan ürünlerin gerçek ortalama süresini göstermeyebilir. Dönemin başında içeride olanlar ve sonunda henüz çıkmayanlar sınır etkisi yaratır. Üstelik yalnız sağlam çıkışı sayıp hurdaya ayrılan ürünlerin stokta geçirdiği zamanı kapsamda bırakmak, farklı ürün kümelerini bölmek olur. Önce veri kapsamı ve akış dengesi değerlendirilir; bölme daha sonra yapılır.
Stoku azaltmak, aynı çıkış hızı korunuyorsa ortalama süreyi kısaltma yönünde anlamlı bir hedeftir. Fakat stok hedefi, onu gerçekleştirecek yöntemin yerine geçmez. Bütün ara ürünleri bir anda çekmek darboğazı malzemesiz bırakabilir. Küçük ve izlenebilir bir denemede üretime verme düzeni, aktarma miktarı ve bilgi akışı birlikte ele alınır. Çıkış düşerse eski hızla hesaplanmış süre hedefi artık aynı koşulu anlatmaz. Yasa bir denge bağıntısıdır; hangi rafın kaldırılacağını, hangi sıranın değişeceğini veya her siparişin tam ne zaman biteceğini kendi başına söylemez. Karar için süreç bilgisi gerekir.
Formül
Stok dengesi (adet): Bitiş = Başlangıç + Gelen − Çıkan − Diğer belgeli çıkış
Ortalama stok (adet) = Σ[Stok (adet) × Temsil ettiği süre (dk)] ÷ Toplam süre (dk)
Ortalama hız (adet/dk) = Uyumlu çıkış (adet) ÷ Aynı dönem (dk)
Ortalama teslim süresi (dk) = Ortalama stok (adet) ÷ Ortalama hız (adet/dk)
Hedef ortalama stok (adet) = Korunacak hız (adet/dk) × Hedef süre (dk).
Dersin devamı akademi hesabıyla açılır
Akademi hesabı ücretsizdir; iş e-postanla açılır ve onaylandıktan sonra kullanılır.
- Adım adım nasıl yapılır
- Gerçek sayılarla çözülmüş örnek
- Yöntemin yanılttığı durum
- Sık yapılan hatalar