Etkileşim ve yanıt karşılaştırması

Neden önemli

Bir ayar değişikliğinin ortalama etkisini öğrenmek yararlıdır; fakat bu değer her uygulama koşulunda aynı kazancı bekleyebileceğiniz anlamına gelmez. Etkenler birlikte çalıştığında birinin etkisi diğerinin düzeyine bağlı olabilir. Bu bağımlılığa etkileşim denir. A değişikliği B düşükken küçük, B yüksekken büyük fark veriyorsa iki ayrı gerçek vardır: A için ortalama bir etki hesaplanabilir ve bu etki koşula göre değişmektedir. Bu gerçeklerden birini seçip diğerini silmek gerekmez. Kararın doğru kurulması için ikisi birlikte raporlanır. Özellikle üretimde hangi birleşimin uygulanacağı belli olduğunda koşula özgü fark doğrudan önem kazanır.

Etkileşim hesabının başlangıcı farkların farkıdır. Önce aynı B düzeyinde A yüksek ile A düşük yanıtlarını karşılaştırırsınız. Sonra bu iki A etkisini birbirinden çıkarırsınız. Böylece A etkisinin B değişince ne kadar değiştiği bulunur. Hesabın işaret kuralı baştan tanımlanmalıdır; çıkarma sırası değişirse işaret değişir. Sıfıra yakın fark gözlenmesi, etkileşimin kesin yokluğunu kanıtlamaz. Ölçüm ve uygulama değişkenliği küçük etkileri örtebilir. Aynı şekilde büyük görünen bir fark da çok az gözlemle evrensel sonuç sayılmaz. Sayısal büyüklük, verinin güvenilirliği ve kararın gerektirdiği hassasiyet birlikte değerlendirilir.

Hücre ortalamalarını gösteren bir çizgi grafiği bu yapıyı okumayı kolaylaştırabilir. Yatay eksende A düzeyleri, düşey eksende yanıt, ayrı çizgilerde B düzeyleri bulunur. Çizgilerin eğimleri farklıysa koşullu etkiler farklıdır. Çizgilerin mutlaka kesişmesi gerekmez; birbirinden uzaklaşmaları veya yakınlaşmaları da etkileşim gösterebilir. Grafik hesap yerine geçmez. Eksen aralığı küçük farkı büyük gösterebilir, ortalama noktalar da tekrarlar arasındaki yayılmayı saklayabilir. Bu nedenle hücre sayıları, ham sonuçlar ve fark hesabı görünür tutulur. Görsel izlenimle sayısal kararın aynı karşılaştırmaya dayandığı doğrulanır.

Yanıt karşılaştırması yalnız en yüksek sayıyı bulmak değildir. Dayanım, çevrim süresi ve kusur oranı farklı birimler ve farklı amaçlar taşır. Bunları doğrudan toplamak anlamlı bir başarı puanı oluşturmaz. Birincil yanıt ve güvenlik ile kalite sınırları önceden belirlenir; bu sınırları sağlayan adaylar arasında karar verilir. Bir seçenek dayanımı artırırken güvenli koşulu bozuyorsa yüksek ortalama onu kurtarmaz. İki uygun seçenek arasında kapasite veya kaynak farkı ayrıca tartışılabilir. Sonucun hangi öncelikle seçildiği açık yazılır. Etkileşim hesabı bu kararı bilgilendirir; tek başına bütün üretim gerekliliklerinin yerine geçmez.

Formül