Değişken tedarik süresinde emniyet stoğu

Ders 19.3
12 dkOpsida Teknoloji · Son gözden geçirme: 30 Ekim 2026

Bir cümlede

Tedarik süresi değiştiğinde stok koruması hem günlük tüketimin hem beklenen sürenin belirsizliğini hesaba katmalıdır.

Bu dersin sonunda

  • Bağımsız talep ve ikmal altında toplam talep varyansının iki bileşenini hesaplamak.
  • Verilen verilerle ham emniyeti, yuvarlanmış korumayı ve sipariş eşiğini bulmak.
  • İkmal değişkenliğini azaltma ile günlük talep değişkenliğini azaltma seçeneklerini sayısal olarak karşılaştırmak.
  • Talep ve ikmal ilişkiliyse bağımsızlık formülünün kullanımını durdurmak.

Neden önemli

Sabit süredeki emniyet hesabı, siparişin kullanıma hazır olacağı günü değişmez kabul eder. Gerçekte ikmalin gecikmesi, malzeme beklerken daha çok tüketim yaşanmasına yol açabilir. Talep aynı kalsa bile daha uzun süreyi karşılamak gerekir. Değişken tedarik süresinde emniyet stoğu bu ek belirsizliği de kapsar. Yalnız ortalama teslim gününü günlük talep sapmasıyla birleştirmek, süredeki oynaklığı görünmez bırakır. Ancak iki farklı belirsizliği ayrı ayrı hesaplayıp emniyet miktarlarını doğrudan toplamak da genellikle doğru değildir. Bağımsız koşullarda birleşen büyüklük varyanstır; standart sapma ve koruma daha sonra bulunur.

Bu dersin modeli, günlük taleplerin kendi aralarında bağımsız ve aynı dağılımdan gelmesini, ayrıca tedarik süresinin bu taleplerden bağımsız olmasını ister. İkmalin gerçekleştiği süre boyunca tüketilen toplam miktarın varyansı iki parçadan oluşur. İlk parça, ortalama gün sayısı içindeki günlük oynaklıktır. İkinci parça, gün sayısı değiştiği için ortalama tüketim üzerinden oluşan oynaklıktır. Günlük ortalama yüksekse küçük bir süre sapması bile büyük etki yapabilir. İki terimi ayrı göstermek, stok artırmanın dışında hangi süreç iyileştirmesinin daha etkili olacağını değerlendirmeyi sağlar.

Varyansın bu koşullardaki hesabı ile hizmet katsayısının kullanımı ayrı değerlendirmelerdir. Toplam varyans formülü koşulları karşılandığında geçerlidir; z katsayısıyla koruma seçmek ise toplam ikmal talebinin yaklaşık normal temsilini gerektirir. İkmal zaman zaman çok uzun kesiliyorsa aynı ortalama ve standart sapmaya sahip dağılımlar farklı uç riskler taşıyabilir. Bu yüzden hesapta 1,65 bulunması gerçek hayatta kesin bir hizmet yüzdesi garantisi vermez. Dağılımın biçimi, veri kapsamı ve nadir olaylar incelenir. Tekrar eden ağır gecikmeler, yalnız daha yüksek katsayıyla kapatılacak açıklamasız olaylar olarak bırakılmaz.

Talep arttığında tedarikçinin de yüklendiği bir ilişkide bağımsızlık varsayımı özellikle kuşkuludur. Yüksek tüketim tam uzun ikmal dönemlerine denk geliyorsa en çok korunmaya ihtiyaç duyulan koşullar birlikte oluşur. Toplam sapmayı bağımsız modelle hesaplamak bu eşleşmeyi kaçırabilir. Talep ve ikmal kayıtları bu nedenle zaman sırası ve eşleşmeleri korunarak saklanır. Ayrı dosyalarda yalnız iki ortalama bulunması ilişkiyi incelemeye yetmez. İlişkili veride koşula göre talep ve süreyi birlikte değerlendirmek gerekir; bağımsız formüle keyfî bir ek yüzde koymak, yanlış varsayımı doğrulanmış bir modele dönüştürmez.

Formül

Bağımsız modelde ikmal talebi ortalaması (adet) = E(L) × E(d)

İkmal talebi varyansı (adet²) = E(L) × σd² + E(d)² × σL²

İkmal talebi standart sapması (adet) = √[E(L) × σd² + E(d)² × σL²]

Emniyet stoğu (adet) = z × İkmal talebi standart sapması

Yeniden sipariş noktası (adet) = Ortalama ikmal talebi + Emniyet stoğu

Zaman tabanı: σd bir günlük miktarın adet cinsindeki sapmasıdır

L ilk varyans teriminde bir günlük dönem sayısı, süre teriminde ise gün olarak kullanılır

İşlem, kontrol, taşıma ve beklemeden oluşan toplam geçiş süresiBaşlangıç: 180 sn4424141880Bekleme −40 sn: 140 sn4424141840Şekillendirme 44 snÇapak alma 24 snKontrol 14 snTaşıma 18 snBekleme 80 snDeğer oluşturan işlem: 68 sn68 ÷ 180 = %37,8 toplamın180 − 40 = 140 sn
Şeklin ayrı örneğinde 44+24+14+18+80=180 saniye; bekleme 40 saniye azalınca toplam 140 saniyedir. Değer oluşturan 68 saniyenin başlangıç payı yaklaşık %37,8’dir. İkmal kapsamındaki beklemeleri görmeyi destekler; ikmal varyansını veya hizmet hedefini bu tek gözlemden çıkarmayın. Bu veri seti eğitim amacıyla sentetik olarak üretilmiştir; gerçek bir işletmeyi, çalışanı veya müşteri çalışmasını temsil etmez.

Dersin devamı akademi hesabıyla açılır

Akademi hesabı ücretsizdir; iş e-postanla açılır ve onaylandıktan sonra kullanılır.

  • Adım adım nasıl yapılır
  • Gerçek sayılarla çözülmüş örnek
  • Yöntemin yanılttığı durum
  • Sık yapılan hatalar
Ücretsiz akademi hesabı aç