Heijunka ile miktar ve ürün karışımını seviyelendirmek

Ders 14.1
12 dkOpsida Teknoloji · Son gözden geçirme: 30 Ekim 2026

Bir cümlede

Heijunka (üretim seviyelendirme), talebi belirli bir ufukta miktar ve ürün karışımı bakımından düzenler; planın kabulü için teslim zamanları ve gerçek kapasite ayrıca doğrulanır.

Bu dersin sonunda

  • Ürün taleplerini toplayıp her ürünün toplam içindeki payını hesaplamak.
  • 240 adet A, 120 adet B ve 120 adet C talebinden 2:1:1 tekrar oranını çıkarmak.
  • Tekrar dizisi sayısını günlük ürün toplamlarıyla kapatmak.
  • Günlük toplamı karşılayan fakat ara teslimi kaçıran planı sayısal olarak reddetmek.

Neden önemli

Heijunka, üretim seviyelendirme anlamına gelir. Amaç, gelen her sipariş değişikliğini aynı büyüklükte bir üretim dalgasına çevirmek yerine, tanımlı bir zaman ufku içinde daha düzenli miktar ve ürün karışımı üretmektir. Miktar seviyelendirme, dönemler arasındaki toplam çıkışın düzenini; karışım seviyelendirme, bu toplamın ürünlere nasıl dağıldığını ele alır. İkisinin aynı anda incelenmesi gerekir. Toplam adet her gün aynı kalırken bir ürünün tamamını sabah, diğerini akşam yapmak, malzeme ve iş yükü açısından büyük dalgalar yaratabilir. Yalnız renkleri sırayla dizmek de toplam kapasite yetersizliğini ortadan kaldırmaz.

Seviyelendirme, talebi değiştirme yetkisi vermez. Siparişin miktarı, ürün tanımı, kabul koşulu ve teslim penceresi korunur. Planlama ufku içinde üretim sırası değiştirilebilir; fakat daha geç üretilecek ürün için müşterinin bekleyebildiği veya başlangıç stokunun yeterli olduğu gösterilmelidir. Günlük ortalama ihtiyacı karşılayan plan, gün içindeki her teslimi karşılamayabilir. Bu nedenle ürün başına birikimli üretim ile birikimli ihtiyaç aynı zaman noktalarında karşılaştırılır. Toplamın doğru olması gerekli bir kapanıştır; zamanında teslim için ayrıca zaman sırasının doğru olması gerekir. Erken üretimin stok ve alan yükü de bu karşılaştırmaya eklenir.

Karışım oranı ürün sayısına göre eşit bölüştürülmez. Üç ürün bulunması, her ürünün toplamın üçte biri olduğu anlamına gelmez. Talep payları sipariş miktarlarından çıkarılır ve tam sayılı bir tekrar dizisine çevrilir. Küçük bir dizi planı görünür kılar; ancak her geçişin hazırlık, ilk parça kontrolü ve malzeme değiştirme gereksinimi olabilir. Sık tekrarın uygulanabilirliği bu işlerin süresine bağlıdır. Aynı günlük miktarı büyük partilerle veya küçük tekrarlarla üretmek, aynı hazırlık yükünü yaratmak zorunda değildir. Bu derste oran hesabını kurarken hazırlık yeterliliğini ayrı bir onay konusu olarak açık tutacağız.

Seviyelendirme kararı, ortalamayı gerçekliğin yerine koymak değildir. Talep belirgin biçimde değişmişse eski oranı korumak bir üründe fazlalık, diğerinde açık yaratır. Buna karşılık her küçük sapmada sırayı bütünüyle değiştirmek de hazırlık ve ikmal düzenini bozabilir. Uygun yaklaşım; belirli bir gözden geçirme penceresi, görünür stok sınırları ve açık yeniden planlama koşulları tanımlamaktır. Planın hangi talep sürümü için hazırlandığı bilinmelidir. Böylece çalışanlardan belirsiz bir listeyi hızla tamamlamaları istenmez; hangi ürünün hangi zaman penceresinde gerektiği anlaşılır bir üretim kararı hâline gelir.

Formül

Toplam talep (adet/gün) = Ürün taleplerinin toplamı

Ürün payı (%) = Ürün talebi ÷ Toplam talep × 100

Tekrar sayısı (tekrar/gün) = Günlük toplam talep ÷ Dizideki adet

Kullanılabilir miktar (adet) = Başlangıç stoku + Birikimli uygun üretim − Birikimli teslim

Teslim açığı (adet) = max(0, Birikimli ihtiyaç − Başlangıç stoku − Birikimli uygun üretim)

Eşit talepli üç modelde yük ile takt karşılaştırması.025507554Model A54 sn62+16Model B78 sn48Model C48 snTakt 62 snOrtalama 60 snİş içeriği: A 174 · B 186 · C 168 snortalama: 176 sn
Ayrı örnek: eşit talepte ikinci istasyon yükleri 54, 78 ve 48 sn olduğundan ortalama 60 sn’dir; 62 sn takt karşısında B yükü 16 sn aşar. İş içerikleri 174, 186 ve 168 sn, ortalama 176 sn’dir. Bu eşit karışım, aşağıdaki 2:1:1 talep örneğinin verisi değildir. Bu veri seti eğitim amacıyla sentetik olarak üretilmiştir; gerçek bir işletmeyi, çalışanı veya müşteri çalışmasını temsil etmez.

Dersin devamı akademi hesabıyla açılır

Akademi hesabı ücretsizdir; iş e-postanla açılır ve onaylandıktan sonra kullanılır.

  • Adım adım nasıl yapılır
  • Gerçek sayılarla çözülmüş örnek
  • Yöntemin yanılttığı durum
  • Sık yapılan hatalar
Ücretsiz akademi hesabı aç