Metot etüdü: akış süreç çizelgesi, iki el çizelgesi ve hareket ekonomisi ilkeleri
Bir cümlede
Metot (yöntem) etüdü, işi ölçmeden önce gerekliliğini ve yapılış biçimini sorgular; hareket ekonomisi, aynı sonucu daha az gereksiz hareketle güvenli biçimde üretmeyi amaçlar.
Bu dersin sonunda
- Akış süreç çizelgesindeki beş faaliyet türünü ayırarak toplam adım sayısını doğrulamak.
- İki elin faaliyetlerini ortak zaman ekseninde eşleştirip tutma ve boşta kalmayı belirlemek.
- Bir yöntem değişikliğinin adım ve süre etkilerini ayrı hesaplamak.
- Güvenli olmayan hareket önerisini reddedip ölçümden önce gereken doğrulamayı tanımlamak.
Neden önemli
Zaman Etüdü için ilk soru işin kaç saniye sürdüğü değildir. Önce hangi işin, hangi yöntemle ve hangi kabul koşulunda yapıldığı belirlenir. Gereksiz bir taşımayı dikkatle ölçmek, o taşımanın gerekli olduğunu kanıtlamaz. Yanlış yerleşimin oluşturduğu uzanmayı standart süreye almak da yöntem sorununu çözmez. Metot etüdü, işi baştan sona görünür kılar; yapılması gereken işle gereksiz hareketi ayırmayı sağlar. Süre ölçümü bundan sonra, tanımlanmış ve güvenle uygulanabilen yöntem üzerinde yapılır. Böylece standart, rastlantısal bir uygulamayı kalıcılaştıran sayı olmaktan çıkar; hangi koşulda geçerli olduğu açıklanabilen bir iş tanımına dayanır.
Akış süreç çizelgesi, seçilen parçanın veya kişinin izlediği sırayı işlem, taşıma, kontrol, bekleme ve depolama olarak kaydeder. Aynı çizelgede bir satır parça, sonraki satır çalışan izlenirse kapsam karışır. Çizelgenin başına izlenen varlık yazılır. İki el çizelgesi ise daha dar bir işe yaklaşır: sağ ve sol elin aynı zaman aralığında yaptığı işleri yan yana gösterir. Bir elde uzun süre tutma varken diğer elde arama görülmesi, yalnız daha hızlı hareket istemekten farklı bir inceleme gerektirir. İki çizelge farklı soruları yanıtlar; biri diğerinin yerine geçmez.
Hareket ekonomisi, insanın her an hareket etmesi gerektiği anlamına gelmez. Gereksiz uzanmayı azaltmak, parçayı uygun konumda sunmak ve tutmayı güvenli bir aparatla karşılamak yararlı olabilir. Ancak iki elin aynı anda hareket etmesi tek başına başarı değildir. Görüşü kapatan, parmakları sıkışma bölgesine sokan veya denetimi güçleştiren eş zamanlı hareket kabul edilmez. Yöntem önerisi güvenlik, kalite ve uygulanabilirlikle birlikte sınanır. Kullanılan aparat yeni bir bağlama işi oluşturuyorsa bu iş de kayda girer. Ortadan kalkan hareket kadar yeni oluşan hareketin de hesabı verilir.
Bu derste adım sayısı, süre ve risk ayrı sonuçlardır. Daha az satır, daha kısa süreyi kendiliğinden kanıtlamaz; uzun bir işlemi tek satırda toplamak yalnız çizelgeyi kısaltır. Önerinin neden yararlı olduğu faaliyet düzeyinde gösterilir ve denemeyle doğrulanır. M8’de ele alınacak önceden belirlenmiş zaman sistemleri de tanımlı hareket ve koşul gerektirir; burada hazır süre tablosu kullanılmaz. Amaç, ölçülebilir yöntemi kurmaktır. Sonraki derslerde eleman sınırları, kronometre ve istatistik bu yöntemin üzerine gelecektir. Yöntem değiştiğinde eski sürelerin yeni işe doğrudan taşınamamasının nedeni de budur.
Formül
Toplam adım (adım) = İşlem + Taşıma + Kontrol + Bekleme + Depolama
Yeni adım (adım) = Eski adım − Kaldırılan adım
Adım azalması (%) = Kaldırılan adım ÷ Eski adım × 100
Süre farkı (sn/çevrim) = Eski süre − Yeni süre
Dersin devamı akademi hesabıyla açılır
Akademi hesabı ücretsizdir; iş e-postanla açılır ve onaylandıktan sonra kullanılır.
- Adım adım nasıl yapılır
- Gerçek sayılarla çözülmüş örnek
- Yöntemin yanılttığı durum
- Sık yapılan hatalar