Mevcut durum değer akış haritası nasıl çizilir?

Ders 8.1
12 dkOpsida Teknoloji · Son gözden geçirme: 30 Ekim 2026

Bir cümlede

Mevcut durum değer akış haritası, aynı ürün ailesinin malzeme yolunu ve üretimi başlatan bilgiyi birlikte gösterir; stok günleri yalnız açıkça tanımlanmış ortak hızla hesaplanır.

Bu dersin sonunda

  • Beş süreç önündeki stokları aynı ailenin ortak talebine bölerek stok günlerini hesaplamak.
  • Talebe göre stok karşılığını, fiilî çıkışla bulunan kapsama süresinden ve izlenen gerçek beklemeden ayırmak.
  • İşlem, kuyruk ve bilgi akışını kapsamı değişmeden bir süre merdiveninde göstermek.
  • Eksik stok veya farklı aileye ait hız bulunduğunda hesap sonucunu kesinleştirmemek.

Neden önemli

Mevcut durum değer akış haritası, seçilen ürün ailesinin bugün nasıl ilerlediğini açıklayan ortak kayıttır. İşlem kutuları parçanın nerede değiştiğini, stok işaretleri nerede biriktiğini, bilgi okları hangi kararın üretimi başlattığını gösterir. Bir işlem sürekli çalışırken sonraki işlem malzeme bekleyebilir; biriken ürünlerin istenen modelle uyuşmaması bu durumu açıklayabilir. Bu nedenle yalnız toplam stok veya toplam üretim sayısı yeterli değildir. Ürün ailesi, inceleme dönemi ve sınır olayları yazılmadan çizilen harita, farklı akışları tek resimde toplar. Hesap doğru görünse bile hangi ürünün hangi süreyi yaşadığı belirsiz kalır. Haritanın amacı en ayrıntılı resmi çizmek değil, gecikmenin nerede oluştuğunu ve onu hangi kararın beslediğini açıklayabilmektir.

Stok gününü bulmak için önce sorunun türünü belirlemek gerekir. Kuyruktaki adet aynı ailenin günlük talebine bölünürse talebe göre kaç iş günlük stok bulunduğu hesaplanır. Fiilî çıkışa bölünürse o çıkış hızında stokun yaklaşık ne kadar sürede tüketileceği bulunur. İki hız eşitse sayılar aynı çıkar; eşit değilse sonuçların adı da yorumu da ayrılır. Bu dersin beş süreç hesabında ortak payda günlük taleptir. Akış dengeli kabul edildiğinde bu karşılık bekleme tahmininde kullanılabilir. Ancak tek andaki stok sayımı, belirli bir parçanın gerçekten kaç dakika beklediğini kanıtlamaz. Gerçek bekleme için parçanın kuyruğa giriş ve çıkış olayları ayrıca izlenmelidir.

Malzeme akışı ile bilgi akışı aynı ürün ailesi üzerinden okunmalıdır. Bir sürece sabah günlük liste, öğleden sonra sözlü öncelik veriliyorsa iki emir de mevcut durumun parçasıdır. Sadece resmî çizelgeyi göstermek üretimin neden yön değiştirdiğini gizler. İşaretin kaynağı, alıcısı, sıklığı ve hangi koşulda değiştiği kaydedilir. Çalışana son partiyi neden başlattığı sorulabilir; verilen cevap gözlenen emirle karşılaştırılır. Mevcut haritada henüz uygulanmamış çekme kuralına yer verilmez. Çözüm önerisi ayrı tutulur. Böylece bugünkü kuyrukların hangi işleyişten doğduğu görülür ve gelecek durumla karşılaştırma yapılırken başlangıç resmi kaybolmaz.

Süre merdiveni, işlem süresiyle beklemeyi ortak birimde yan yana okumayı sağlar. İş günü bir takvim günü değildir; kullanılan çalışma dakikası açıkça yazılır. Gece, hafta sonu veya vardiya dışı bekleme inceleniyorsa takvim zamanı için ayrı kayıt gerekir. İşlem kutusunda görülen her süre de katma değerli süre değildir. Kontrol, yeniden işleme ve taşıma ayrı sınıflandırılır. Burada önce akışın zaman kapsamı doğrulanır; katma değer oranı sonraki derste bu temele dayanır. En uzun kuyruğu bulmak başlangıçtır. Kuyruğun ürün karışımı, bilgi gecikmesi veya kapasite yetersizliğiyle ilişkisi doğrulanmadan yalnız stok azaltma hedefi koymak aynı gecikmeyi başka noktaya taşıyabilir.

Formül

Talebe göre stok günü (iş günü) = Aileye ait stok (adet) ÷ Ailenin günlük talebi (adet/iş günü)

Toplam stok günü (iş günü) = Aynı kapsamdaki stok günleri toplamı

Bekleme karşılığı (dk) = Toplam stok günü × Çalışma süresi (dk/iş günü)

Tahmini teslim süresi (dk) = Bekleme karşılığı (dk) + İşlem süreleri toplamı (dk)

Mevcut durum değer akış haritası: talep ve fiilî çıkış 390 adet/iş günü, çalışma süresi 450 dk/iş günü. Soldan sağa üç kuyruk üçgeni (195, 390, 585 adet) ve üç işlem kutusu (48, 72, 90 saniye). Altındaki zaman çizgisinde beklemeler 0,5, 1 ve 1,5 iş günü; toplam 3 iş günü, yani 1.350 dakika. İşlem süresi toplam 3,5 dakika; tahmini teslim süresi 1.353,5 çalışma dakikası.I195 adetİşlem 148 snI390 adetİşlem 272 snI585 adetİşlem 390 sn0,5 gün48 sn1 gün72 sn1,5 gün90 snBekleme: 3 iş günü × 450 = 1.350 dkİşlem: 48 + 72 + 90 = 210 sn = 3,5 dkToplam: 1.353,5 dk
Kırmızı üçgenler kuyruklardır; zaman çizgisinde yukarı basamaklar bekleme günlerini, aşağı basamaklar işlem saniyelerini gösterir: 1.353,5 dakikanın yalnız 3,5 dakikası işlemdir. 72 ve 90 sn’lik işlemlerde ikişer paralel kaynak varsayılır; kutular tek parçanın işlem süresini gösterir, toplam çıkış aralığını göstermez. Böylece 390 adet/iş günü çıkış kapasiteyle çelişmez. Bu veri seti eğitim amacıyla sentetik olarak üretilmiştir; gerçek bir işletmeyi, çalışanı veya müşteri çalışmasını temsil etmez.

Dersin devamı akademi hesabıyla açılır

Akademi hesabı ücretsizdir; iş e-postanla açılır ve onaylandıktan sonra kullanılır.

  • Adım adım nasıl yapılır
  • Gerçek sayılarla çözülmüş örnek
  • Yöntemin yanılttığı durum
  • Sık yapılan hatalar
Ücretsiz akademi hesabı aç